12 Haziran 2017 Pazartesi

KUMAŞA DİKİŞ KALIBI YERLEŞTİRME


KUMAŞA KALIP NASIL YERLEŞTİRİLİR?

Kumaşa dikiş kalıbını nasıl yerleştirmeliyim?, Kumaşı kesime hazırlama teknikleri nelerdir? Desenli kumaşlara kalıp nasıl yerleştirilir? Tüylü kumaşlara, kadifeye, polara, satene nasıl kumaş yerleştirmeliyim? Kumaş en ekonomik olarak nasıl biçilir, kesilir? , gibi sorulara yanıt vermeye çalışacağım nacizane. 

Bu konuya geçmeden evvel çok önemli olan şu yazımı lütfen okuyun;

KUMAŞ DÜZ BOY İPLİK ÇİZGİSİ, ENİ, BOYU, ÖNÜ VE ARKASI NASIL BULUNUR? Bu yazı size kumaşta düz boy iplik çizgisi yönünü, kumaşın eni ve boyunu, kumaşın önü ve arkasını nasıol bulabileceğinizi anlatacak, kumaşa kalıp yerleştirirken bu bilgiler çok önemlidir.




KUMAŞIN KESİME HAZIRLANMASI


Kumaşımızı kesim öncesinde hazırlamak çok önemli bir noktadır. Hem kesimi kolaylaştırır ve kesim hatalarını en aza indirir bu işlem hem de dikimi kolaylaştırır ve daha muntazam bir dikiş sağlar.


Kumaşımızı ve astar, tela gibi yardımcı malzemelerimizi gözle ve elle kontrol edelim. İplik yönü kaymış mı bakalım? Verev mi dokunmuş, düz mü dokunmuş kontrol edelim.

Kumaşımızı, kumaşa uygun bir ısıda, gerekirse elle, makineyle, kuru temizleme ile temizleyelim. Uygun ısı ve yıkama deterjanı kullandığımızdan emin olalım. Örneğin, bebek için ise dikilecek kumaş, bebek deterjanları kullanalım, bebeğin cildini tahriş etmeyecek, alerji yapmayacak temizlik ürünleri kullanalım. Yine kumaşı uygun şekilde kurutalım. Kumaş üzerinde leke var mı kontrol edelim. Hatalı kısmı kalıba yerleştirmeyelim ya da mutlaka kullanmak zorundaysak bu kısımlerı dikiş paylarına gelecek şekilde yerleştirelim.

Kumaşta olabilecek yırtıklar, kaçıklar, sökükleri belirleyelim. Kalıbı kumaşa yerleştirirken bu tür defo ve özürleri gizleyecek şekilde yerleştirmeye dikkat edelim.
Yuvarlak örme kumaşlarda bazen , kumaş düz boy iplik çizgisi döner ve kötü görünmesine sebep olur. Düz boy ipliğe MAY DÜZGÜNLÜĞÜ , bu ipliğin dönmesine de MAY  DÖNMESİ denir.

Yardımcı malzeme seçimine çok dikkat edelim; Tela kullanacaksak şayet, telanın kumaş ile uygun ısı derecelerine dayanıklı olması gerekir. Yine astar seçiminde, astarın boyamayan bir renkte olmasına dikkat edelim. Astarın zamanla kendini bırakmayacak bir malzemeden seçilmesi de önemlidir. Astarın, zamanla çekmemesi de önemlidir. Astar ve kumaşın yıkanma kuralları da benzer özelliklerde olsun ki giysimiz uzun ömürlü olsun.

Şimdi de ;

Kumaşımızın kenarlarını düzelterek kesime başlayalım. Kenar düzeltme çok mu gerekli?, diye sorabilirsiniz. Kumaşlarda, dokumadan ve kesimden kaynaklı eğiklikler olabilir, kalıp yerleştirme ve kesme işleminde de sorun yaratabilir bu eğikliklerç Bu işlem, kumaşın cinsine göre yapılır. Daha muntazam bir kesim yapmamızı sağlar.

Kumaşımız Dokuma kumaş ise, kumaş eninden iplik çekerek ve çektiğimiz düzlemde keserekkenar düzeltilebilir.

Kumaşımız kareli ya da çizgili ise yine bu çizgiler üzerinden keserek kenar düzeltilebilir.

Örgü kumaşlar ya da lickralı kumaşlarda, en ipliği düzgün değildir. Bu tür kumaşlarda kenar düzeltmek için, kumaş masaya düzgün bir şekilde serilir, kumaşın boyu masanın kenarına düzgün gelecek şekilde ayarlanır ve kumaş masamıza tutturulur. T cetveli ile düzgünce hesaplanır ve kenarları kesilerek düzeltilir.

Yine bazı kumaşlarda, iplik yönleri düzgün olmayabilir. Bu kumaşlar da kenarını düzelttikten sonra kumaş verevine doğru eğri olan iplikler çekilecek düzeltilir.

ÜTÜLEME

Kumaşımızı ütülemek önemlidir. Kat izleri, kırışıklıklar düzeltilir. Bize daha düzgün bir kesim ve dikim sağlar. Her kumaş aynı ayar ve şekilde ütülenmez. kumaşın özelliğine uygun ütülemek gerekir. Kumaşımızı esnetmemek ve deforme etmemek için, enine değil, boyuna doğru ütülememiz gerekir.

Naylon kumaşlar ve doğal olmayan, yapay ipekler buharlı ütülenirse ya da üzerine nemli bez koyularak ütülenirse kumaş yüzeyinde lekelenmeler oluşur. Naylon kumaşlar ve yapay ipek kumaşlar, kuru yani buharsız ütüde ve uygun ısı ayarında ütülenmelidir.

Yünlüler ve yıkanmayan ketenler Buharlı ütüleme ya da ıslak bezle ütüleme kullanılmalıdır. Yünlüler, çift kat olarak, keten ise tek kat ya da çift kat olarak ütü masasına yatırılarak, nemli ütü bezi ile uygun ayarda, düz boy iplik çizgisi yönünde ütüleme yapılmalıdır.

Kadife kumaşlar, peluş kumaşlar gibi tüylü yani havlı kumaşlar direkt ütülenirse bu kumaşların tüyleri yatışır, yüzeylerindeki özellikler kaybolur, parlama yaparlar ve göze hoş görünmez, kumaşın özelliği de kaybolur. Bu tür tüylü kumaşlarda, ütüyü kumaşa sürmemek gerekir, sadece uzaktan buhar tutarak kırışklıklar ve izler düzeltilir.

yönlü, yönsüz, desenli kumaşlara kalıp yerleştirme
kumaşa kalıp yerleştirme

KUMAŞA KALIP YERLEŞTİRME İŞLEMİ NASIL YAPILMALIDIR?

Yönlü Kumaşlar: Kadife, polar, yapay kürkler(peluş) parlak kumaşlar (tafta saten), tek
yönde desenli kumaşlar, düz iplik yönüne bağlı olarak daha koyu ve açık görünen örgü
ve jarse kumaşların tümüne “yönlü kumaşlar” denir. Parlak kumaşlar, yüzey parlaklığı
nedeniyle ışığı her yönden farklı yansıtır ve farklı tonda göründüğü için yönlü kumaşlar
arasında yer alır.

Tüy Yönü Olan (Havlı) Kumaşlarda Kalıp Yerleştirme: Kalıpları tüy yönü aynı yöne bakacak
şekilde, büyük kalıp parçalarından başlayarak yerleştiriniz. Yukarı bakan hav daha koyu bir renk, aşağı bakan hav ise daha açık bir renk oluşturur. Tüy yönlü kumaşların, havı aşağı bakacak şekilde kesimi tercih edilir. Kesimde kalıpların aynı yönde yerleşimine dikkat edilmezse giysi parçaları arasında ton farklılıkları olur. Küçük kalıplarını da büyük kalıp parçaları ile aynı yöne yerleştirerek tüm kalıpların yerleşimini tamamlayınız.
Kalıpları yerleştirirken, oldukça kumaş tasarrufu yapmaya çalışın. Düz Boy İplik çizgisine uygun olduğunu kontrol ederek, olabildiğince yer tasarrufu yaparak kalıpları yerleştiriniz.

Desen Yönü Olan Kumaşlarda Kalıp Yerleştirme: Desenleri her sıra da ya da gruplar halinde aynı yönde olan kumaşlardır.

Desenli kumaşlara kalıpları desenler birbirini takip edecek şekilde yerleştiriniz.
Çizgi ve Ekose: Çizgili ve ekoseli(kareli) kumaşlar özel bir kalıp yerleşimi ve kesim gerektirir. Bu
durum, giyside çizgi ve karelerin birbirini takip etmesi ve giysilerin düzgün görünmesi açısından önemlidir. Masaya kumaşı açık ende seriniz. Katlı ende serimde çizgi ve kareler üst üste gelecek şekilde katlanarak masaya serilmeli, kaymaması için sıkça iğnelenmelidir. Yatay ve dikey çizgilerin kol ortası yan dikiş, omuz vb. yerlerde çakışmasına dikkat ederek kalıpları yerleştiriniz.
Kalıpların üzerine belirgin çizgilerin işaretlerini alınız. Çizgilerden yararlanarak bedeni tamamlaması için kalıpları çevirerek tekrar yerleştiriniz. Kalıpların ikinci defa yerleşiminde yatay ve dikey hatlarda kalıpları aynı çizgi doğrultusunda yerleştiriniz. Yaka, cep, cep kapağı gibi küçük kalıpları, bedendeki çizgi ve karelerin devamı olacak şekilde yerleştiriniz.

Yönsüz Kumaşlar: Katlı ende kumaş serme yöntemini seçiniz. Tüy yada desen yönü olmayan
kumaşlarda kalıp yerleşimi oldukça kolay ve ekonomiktir. Böylece kumaş daha verimli yerleşimi sağlanır.
Kalıpları düz ipliği kaydırmamak şartıyla büyük kalıplardan başlayarak istenilen şekilde yerleştiriniz.
Ekonomik bir yerleşim için kalıpları çevirerek oyuntularını iç içe yerleştiriniz. Kalan boşluklara küçük kalıpları da yerleştirerek tüm kalıpların yerleşimini tamamlayınız. Tüm kalıpların ekonomik ve DBİ’ne göre yerleşimini kontrol ediniz. Kalıpları etrafından çizerek , kumaşa
geçirilmesi gereken işaretleri alınız. Kalıpları kaldınız.

Yuvarlak Örme Kumaşlarda Kalıp Yerleştirme : Kumaş özelliğini belirleyiniz. Kalıpları kumaş özelliğine uygun olarak yönlü ya da yönsüz kumaşa yerleştirme işlemlerinden biri ile yerleştiriniz. Kalıpları, üzerine ağırlık koyarak yumuşak işaretleme kalemiyle kumaşa çiziniz. Sabun veya çizgi taşı sert olduğundan esnemeye ve form bozulmasına neden olacağını unutmayınız. Kalıpları kaldırınız. Kumaşta kalıp parçalarının tam olduğunu ve düzgünlüğünü kontrol ediniz.

Düz Örme Kumaşlarda Kalıp Yerleştirme: Kumaş kenarlarından birini masa kenarına çakıştırınız. Serim sırasında kumaşın masadan sarkmamasına dikkat edilmelidir.Kumaşın ağırlığı aşağı
doğru çekerek düz iplik yönünü ve kumaş yerleşimini bozabilir. Hacimli ve dokulu örgülerde kalıpları tek kat kumaşın tersine yerleştiriniz. İlmek yapıları gereği ton farklılığı oluşabilir. Böyle kumaşlara da kalıpları tek yönlü olarak yerleştiniz. Gevşek ilmek yapısına sahip örgülerin kalıp
yerleşiminde daha dikkatli olunmalıdır. Kalıpları kumaşa sabitleyiniz. Kalıp ve kumaşı sabitlemede toplu İğneden çok, ağırlıklar tercih edilmelidir. Kalıpların etrafından çiziniz. Kalıbı kumaşa çizerken esnemeyi önlemek için yumuşak ve kolayca işaretleme yapan kalemler kullanılmalıdır.

Hangi teknik uygulanırsa uygulansın kalıp yerleşiminin aynı hizada bitmesine özen gösteriniz.




Ziyaretiniz için teşekkür ederim. Görüş, öneri ve sorularınız için lütfen YORUM yazınız. Yorumlarınız benim için önemlidir. Başka bir yazıda görüşmek üzere.

7 yorum :

  1. Allah yardım etsin bana o kadar zor görünüyor ki. Zaten dikişimi görseniz ne olur dikme dersiniz :)

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Elimden ne gelirse, lütfen söyleyin, hep birlikte öğrenir ve yaparız inşallah :)

      Sil
  2. Küçükken az mı diktim oyuncak bebeklerime :D

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. :)) evet, bebeklere elbise dikerek başladım ben de bu aşka :)

      Sil
  3. Merhaba, emeğiniz için çok teşekkür ederim öncelikle. Sormak istediğim bir şey var. Netten indirdiğimiz kalıpların çıktısını hali ile a4 kağıda alacağız. Peki bunu nasıl büyütüp orijinal boyda bir kalıp elde edeceğiz? Lütfen yardım edin

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. Merhaba; rica ederim.
      Çıktılar a4 kağıtlarına parça parça, kare kare alınır ve bunlar birleştirilerek büyük kalıp elde edilir genelde. Eger pdf tek bir parça ise bunu ozalitçilerden büyük, kocaman şekliyle birebir boyutta çıktı alabilirsiniz. İndireceğiniz kalıba bağlı gebellikle

      Sil
  4. Merhaba bir sorum olacak piliseli kumaş aldım bugün kuması rudana doğru katlayınca piliseler yan duruyo ben pantolon dikmek istiyorum piliseleri uzunlamasına dogru katlasam yanlış olurmu

    YanıtlaSil

Soru, görüş, yorum ve önerileriniz için lütfen yorum yazın.